Zwarte Ibis

Plegadis falcinellus  dwaalgast (21)

Familie Ibissen en Lepelaars (Threskiornithidae)

cdna-beoordeling:            nee
laatste jaar beoordeling   1999
eerste jaar Gelderland     1888
rode lijst                             nee

Zwarte Ibis
Zwarte Ibis, Yperenplas, Wilp, Voorst, 13 april 2014 (©JW Hofstede)

Algemene informatie
De Zwarte Ibis werd beoordeeld tot en met 1999 door de Commissie Dwaalgasten Nederlandse Avifauna. Vanaf 1 januari 2000 worden waarnemingen beoordeeld door Waarneming.nl.

Historie

Verspreiding en aantallen
(verspreidingskaart)

Waarnemingen
aanvaard
1. 9 november 1888 Harderwijk, dood, foto, [NBC, collectie-nr 28429]
2. begin oktober 1901 Daalhuizen, Velp, Rheden, (2), 1 geschoten [Snouckaert, 1902]
3. 3 september 1903 Jonas, Vaassen, Apeldoorn, 1e kj ♀, geschoten, foto (van Steyn) [NBC,    collectie-nr 24915, Snouckaert, 1904]
4. 10 september 1903 bij Harderwijk, Harderwijk, juveniel ♂, dood, foto [NBC, collectie-nr       28433]
5. 20 oktober 1909 Zuiderzeekust Elburg, Elburg, (2), geschoten, foto (E. Jaarsma). 1e kj ♂       geschoten. [NBC, collectie-nr 41407; Snouckaert, 1910]
6. november 1909 Pannerden, Rijnwaarden, (5). [Snouckaert, 1910.]. Één geschoten
7. 14 oktober 1932 Nederasselt, Heumen, (2) geschoten [Brouwer, 1933, Hoogeveen,               1933]
8. september 1935 ‘Ward’ (uiterwaarden tussen Pannerden-Herwen), Rijnwaarden,                   geschoten, foto (A.E.M van Nispen tot Pannerden) [collectie Liemers Museum]
9. 11 oktober 1958 Strand Horst, Ermelo [ten Kate, 1960]
10. 6 – 7 november 1967 Staverden, Ermelo, (3) (N. van de Beek, E. Hamstra, B. Hanekamp,         A. Smit)
11. 1 december 1991 Oldebroek, Oldebroek, adult wk ♂, vondst (dood), foto (A. Liosi)
12. 8 – 9 mei 2001 Aersoltweerden, Hattem, Hattem (J. Borst, L. Dijkstra).
13. 6 september 2006 Bennekomse Hooilanden, Bennekom, Ede, →ZO (A. Vink)
14. 11 oktober 2009 Stuwcomplex Driel, Overbetuwe, (2), →O (H. van der Zweep)
15. 12 oktober 2009 Praets, Meinerswijk, Arnhem, (2), foto (E. Bolt)
16. 15 januari 2012 Goilberdingerwaard, Culemborg (C. Witkamp)
17. 12 – 15 juli 2012 Lappenheide, Acquoy, Geldermalsen, foto (A. Roest, J. Scholtens ea.)
18. 19 oktober 2013 Bennekomse Hooilanden, Bennekom, Ede, (2), 1e kj, ad wk, foto (M.             Haagsma e.a.)
19. 5 april 2014 Molenveld, Aalst, Zaltbommel, adult, foto (P. Lemmers)
20. 13 – 14 april 2014 Yperenplas, Wilp, Voorst, adult, foto (P. Lindeboom e.a.)
21. 2 mei 2014 Korte Waarden, Elburg, →NO (M. Jansen)

aanvaard, maar vermoedelijk escape
1. 31 augustus – 1 september 2006 Jezuïtenwaai, Duiven (R. Vermoolen e.a). Rechterpoot       groene ring witte inscriptie, niet kunnen aflezen.

niet beoordeeld
1. 17 augustus 1958 Lexkesveer, Overbetuwe, overvliegend (Steenman) [Leys, 1983]
2. 29 februari 1960 Rijnstrangen [Lensink, 1993]
3. 29 oktober 1966 Leemansweg, Het Broek, Arnhem, →NO (J. Hof)
4. 1 mei 1977 Noordberg, Renkum, langsvliegend (Oostendorp) [Leys, 1983]
5. 26 april 1993 Rhenen [van Dongen 1993]
6. 5 mei 1995 Zilvensche Heide, Rheden,(3), →NO[vogelwerkgroep Arnhem 2013]
8. 13 oktober 2002 Zetten, Overbetuwe, →ZW (K. van Oers)
9. 7 mei 2005 Delta Schuitenbeek, Putten (G. van Veldhuizen). [archief VBW Veluwe]
10. 4 september 2006 Oude Waal, de Bijland, Rijnwaarden (A. Hell)
11. 20 oktober 2009 De Park, Elst, Overbetuwe (H. Martens)
12. 17 mei 2014 Bedrijventerrein Vredebest, Vuren, Lingewaal (C. Diem)
13. 4 januari 2015 Het Broek, Waardenburg, Neerijnen (M.L. Visman)
14. 12 april 2015 Inktfordseweg, Bruchem, Zaltbommel, adult (R.J.M. Berkhout)

Toelichting

Biotoop

Gedrag

Bijzonderheden

Video
15 juli 2012 Lappenheide, Acquoy, Geldermalsen, Herrald Damen. Youtube [link]
15 juli 2012 Zwarte Ibis gezien bij Acquoy. Omroep Gelderland. Youtube [link]

Foto’s
Waarneming.nl – Zwarte Ibis – Gelderland [link]

Zwarte Ibis, 1 van de twee vogels, De Praets, Meinerswijk, Arnhem, 12 oktober 2009 (©Erik Bolt)
Zwarte Ibis, De Praets, Meinerswijk, Arnhem, 12 oktober 2009 (©Erik Bolt)
Zwarte Ibis, Yperenplas, Wilp, Voorst, 13 april 2014 (©Jan Borst)
Zwarte Ibis, Yperenplas, Wilp, Voorst, 13 april 2014 (©Jan Borst)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Weblogs

 

Soortinformatie
BirdLife International. Species factsheet: Plegadis falcinellus. [link]
SOVON – Zwarte Ibis [link]
Vogelbescherming – Zwarte Ibis [link]

Referenties
Anonymus.2006. Aanwinst voor de vogelcollectie in de Natuurafdeling: Zwarte Ibis een bejaarde dwaalgast. Liemers Museum Nieuws 4 (december): 4-6
Boele, A. & van Winden, E. 2012. Zwarte Ibissen in Nederland: merken we iets van de teoname in Zuid-Europa? Limosa 85(4): 171 – 178.
Brouwer, G.A. & Haverschmidt, F. 1933. Waarnemingen in 1932. Ardea 22(1-2): 001-020.
de By, R.A. & van den Berg, A.B. 1993. Zeldzame en schaarse vogels in Nederland in 1991. Limosa 66(4): 153-160
van Dongen, R.M., Haas, K. & de Rouw, P.W.W. 2001. Recente meldingen. Nederland: mei-juni 2001. Dutch Birding 23(4): 23-23
Gerritsen, G. J. & Lok, J. 1986. Vogels in de IJsseldelta. IJsselakademie, Kampen
Hoogeveen, E. 1932. Ibissen in ons land. De Levende Natuur 37(8): 255-256
ten Kate, C.G.B. 1960. Ornithologie van Nederland, 1958. Limosa 33(1): 19 – 46
Lensink, R. 1993. Vogels in het Hart van Gelderland. Vogelwerkgroep Arnhem e.o.. KNNV, Utrecht
Leys, H., Sanders, G. & Knol, W. 1983. Avifauna van Wageningen en wijde omgeving. KNNV Vogelwerkgroep Wageningen, Wageningen [pdf]
Snouckaert van Schauburg, R.B. 1902. Overzicht der voornaamste waarnemingen op ornithologisch gebied van 1 Mei 1901-30 April 1902. De Levende Natuur 7(9): 186-186.
Snouckaert van Schauburg, R. 1904. Ornithologie van Nederland. Waarnemingen van 1 Mei 1903 tot en met 30 April 1904. Tijdschrift der Nederlandsche Dierkundige Vereeniging 2e serie, deel VIII, aflevering 3-4: 240-258 [link]
Snouckaert van Schauburg, R. 1910. Ornithologie van Nederland. Waarnemingen van 1 Mei 1909 tot en met 30 April 1910. Tijdschrift der Nederlandsche Dierkundige Vereeniging 2e serie, Deel XII, aflevering 1: 60 – 74 [link]
Snouckaert van Schauburg, R. 1910. Ornithologie van Nederland. Waarnemingen van 1 Mei 1909 tot en met 30 April 1910. Jaarboekje 7 : 44 – 56.
Tekke, M. J. 1969. Ornithologie van Nederland 1966 en 1967. Limosa 42(1): 36-78.
Vogelwerkgroep Arnhem e.o. 2013. Van IJsduiker tot IJsgors. Vogelwerkgroep Arnhem e.o., Arnhem
van IJzendoorn, E.J., van der Laan, J. & CDNA. 1996. Herziening Nederlandse Avifaunistische lijst 1800-1979: tweede fase. Dutch Birding 18(4): 157-202

Webreferenties
Dutchavifauna.nl – Zwarte Ibis. [link]
Gielen, S. 2012. Zwarte Ibis – Digitale Avifauna VWG Nijmegen [link]
Waarneming.nl – Zwarte Ibis – Gelderland [link]

Auteur
Remco Wester, augustus 2015

Met medewerking van
Petra van der Meijden (Liemers Museum), Ruud Vlek

Wijze van citeren
Wester, R. 2015. Zwarte Ibis Plegadis falcinellus. Avifauna van Gelderland. Website https://avifaunavangelderland.wordpress.com/avifauna/soortenlijst-gelderland/zwarte-ibis

Deze informatie is gebaseerd op publicaties en informatie verstrekt door derden. Beschik je over aanvullende informatie, beeldmateriaal of andere extra informatie, of heb je correcties of opmerkingen over deze soort of bepaalde gevallen? Laat ons dit weten per e-mail: avifaunavangelderland@gmail.com