Kuifaalscholver

Phalacrocorax aristotelis                                                                                    dwaalgast (2)

Kuifaalscholver, 2kj ♂, Schaarsbergen, Arnhem, 17 januari 1916 (©Bé van Kuik, Museum Twentse Welle, Enschede, 10-09-2015)
Kuifaalscholver, 2e kj ♂, Schaarsbergen, Arnhem, 17 januari 1916  (©Bé van Kuik, Museum Twentse Welle, Enschede, 10-09-2015)

Familie
Aalscholvers (Phalacrocoracidae)

cdna-beoordeling:            nee
eerste jaar Gelderland     1916
rode lijst                            nee

Algemene informatie

Historie

Herkenning

Waarnemingen
aanvaard
1. 17 januari 1916 Schaarsbergen, Arnhem, 2e kj ♂, geschoten, foto [collectie Museum Twentse Welle, collectienummer NME 300000029]
2. 30 oktober 2016 Waalkade, Nijmegen, 2e kj, foto (H. Damen e.a.)

niet beoordeeld
1. 30 maart 1980 Yperenplas, Wilp, Voorst, subadult (F. Ellenbroek, M. van Lokven, G. Groot       Koerkamp)
2. 5 – 12 september 1981 Redichemse Waard, Culemborg, juveniel [archief NVWC ]
3. 7 september 1983 Redichemse Waard, Culemborg, 1e kj [archief NVWC]

ingetrokken
De waarneming van twee Kuifaalscholvers op 12 september 2001 langs het Veluwemeer bij Hoophuizen, genoemd in de rubriek ‘recente meldingen’ in Dutch Birding 23(6): 370 werd, bij navraag, door de waarnemer beschouwd als ‘jeugdzonde’ en ingetrokken

Toelichting
De Kuifaalscholver van 1916 wordt genoemd door Snouckaert in een Jaarbericht van  de Club der Nederlandsche Vogelkundigen [Snouckaert 1916] en door ten Kate in Limosa [ten Kate 953]. Mogelijk onder invloed van de storm uit WNW met kracht 9, op 13 en 14 januari 1916 (KNMI daggegevens) belandde deze bij ‘Schaersbergen’, waar op 17 januari 1916 het tweede kalenderjaar ♂werd ‘verzameld’ (=geschoten) uit een boom. Preparateur Christiaan Eijkman (1882-1965) zette deze op en nam hem, onder ‘nr 2’, op in zijn collectie. In een artikel rept Eijkman als vindplaats over ‘Schaarsbergerheide’ [Eykman 1918], het label bij de opgezette vogel vermeld alleen ‘Schaarsbergen’. Het gebied Schaarsbergerheide is niet op historische kaarten te vinden en evenmin bekend bij de Historische Werkgroep Schaarsbergen (M. ten Brinke en H Klaver sr. in lit).
Een deel van de Eijkman-collectie, inclusief Kuifaalscholver, ging over naar Museum Twentse Welle te Enschede, waar de aalscholver (collectienummer NME 300000029)  in september 2015 nog aanwezig was.
De waarneming van 30 maart 1980 wordt vermeld in een waarnemingenrubriek door H. Lichtenbeld in het tijdschrift Vogeljaar [Lichtenbeld 1980]. De waarnemingen uit Culemborg werden bekend via een avifaunistisch overzicht van de Natuur- en Vogelwacht Culemborg [Brenkman en van Oort 2002] en waarneming.nl

Biotoop

Gedrag

Bijzonderheden

Video

Foto’s
Waarneming.nl – Kuifaalscholver – Gelderland [link]

Kuifaalscholver, 2kj ♂, Schaarsbergen, Arnhem, 17 januari 1916 (©Bé van Kuik, Museum Twentse Welle, Enschede, 10-09-2015)
Kuifaalscholver, 2kj ♂, Schaarsbergen, Arnhem, 17 januari 1916 (©Bé van Kuik, Museum Twentse Welle, Enschede, 10-09-2015)

kuifaalscholver-waalkade-nijmegen-30-10-2016-rob-zweers
Kuifaalscholver, 2kj, Waalkade, Nijmegen, 30 oktober 2016 (©Rob Zweers)

Weblogs

Soortinformatie
BirdLife International. Species factsheet: Phalacrocorax aristotelis. [link]
SOVON – Kuifaalscholver [link]
Vogelbescherming – Kuifaalscholver [link]

Referenties
Brenkman, A. & van Oort, L. 2002. Waarnemingen Culemborgse vogels (1975-juni 2002). Hak-al 28(4): 2-27 (update t/m 2006)
van Dongen, R.M, Haas, K. & de Rouw, P.W.W. 2001. Recente meldingen Nederland: september-oktober 2001. Dutch Birding 23(6): 370-386
Eykman, C. 1918. De Groote Jager. De Levende Natuur 22(9): 326-329
ten Kate, C.G.B. 1953. Ornithologie van Nederland, 1952-II en 1953. Limosa 26(3): 109 – 110
Lichtenbeld, H.J. 1980. Veldwaarnemingen CXVII. Het Vogeljaar 28(6): 333-335
Nederlandse Jeugdbond voor Natuurstudie, afdeling Deventer. 1981. De vogels van de Bolwerksweide en de Wilpse Klei. Jaarverslag 1980. Rapport in eigen beheer.
Snouckaert van Schauburg, R. 1916. Ornithologie van Nederland. waarnemingen van 1 October 1915 tot en met 30 September 1916. Jaarbericht Club Nederlandsche Vogelkundigen 6, p. 12-23.

Webreferenties
Waarneming.nl – Kuifaalscholver – Gelderland [link]

Auteur
Remco Wester, september 2015

Met medewerking van
Bé van Kuik (Museum Twentse Welle), Ruud Vlek (archivaris), Erik Lam (gemeente Deventer), Marnix ten Brinke (Dorpsraad Schaarsbergen), Hans Klaver sr. (Historische Werkgroep Schaarsbergen), Louis van Oort & Paul van Veen (Natuur- en Vogelwacht Culemborg), Tom Kompier

Wijze van citeren
Wester, R. 2015. Kuifaalscholver Phalacrocorax aristotelis. Avifauna van Gelderland. Website https://avifaunavangelderland.wordpress.com/avifauna/soortenlijst-gelderland/kuifaalscholver

Deze informatie is gebaseerd op publicaties en informatie verstrekt door derden. Beschik je over aanvullende informatie, beeldmateriaal of andere extra informatie, of heb je correcties of opmerkingen over deze soort of bepaalde gevallen? Laat ons dit weten per e-mail: avifaunavangelderland@gmail.com